با افزایش محبوبیت الماسهای مصنوعی و رشد سریع دبی بهعنوان مرکز تجارت الماس، صنعت الماس آنتورپ با چالشهای بزرگی روبهرو شده است. با این حال کارشناسان معتقدند این شهر هنوز میتواند یکی از بازیگران اصلی بازار جهانی الماس باقی بماند.
شهر Antwerp که دههها یکی از مهمترین مراکز تجارت الماس در جهان بوده، امروز با چالشهای تازهای رو به رو است. کاهش تقاضا برای الماس طبیعی، افزایش تولید الماسهای مصنوعی و رشد سریع شهر Dubai به عنوان رقیب جدید، آینده این صنعت در آنتورپ را با پرسشهایی جدی مواجه کرده است.
رسانه VRT NWS در گزارشی با فعالان صنعت الماس و کارشناسان اقتصادی گفت وگو کرده تا بررسی کند آیا آنتورپ همچنان میتواند جایگاه جهانی خود را حفظ کند یا نه.
«طوفانی کامل» در صنعت الماس
به گفته Ine Tassignon از مرکز جهانی الماس آنتورپ (Antwerp World Diamond Centre)، صنعت الماس در حال حاضر با مجموعهای از چالشها رو به رو است.
او میگوید:
«در حال حاضر نوعی طوفان کامل در صنعت الماس شکل گرفته که تأثیر بزرگی بر این بازار گذاشته است.»
آمارهای سالانه نشان میدهد حجم تجارت الماس طبیعی در آنتورپ در سال گذشته دوباره کاهش یافته است. این کاهش بخشی از روندی جهانی است که صنعت الماس با آن دست و پنجه نرم میکند.
افزایش محبوبیت الماسهای مصنوعی
یکی از مهمترین تهدیدها برای بازار الماس طبیعی، رشد سریع الماسهای مصنوعی است. این الماسها در آزمایشگاه تولید میشوند و با قیمت بسیار پایینتر در بازار عرضه میشوند.
به گفته تاسیگنون، تولید انبوه و ارزان این نوع الماسها باعث شده بسیاری از خریداران به سمت آنها گرایش پیدا کنند.
علاوه بر این، تحریمهای روسیه پس از جنگ اوکراین نیز تأثیر قابل توجهی بر بازار گذاشته است. روسیه یکی از بزرگترین تولید کنندگان الماس خام در جهان است و این تحریمها باعث شده میزان الماسی که به آنتورپ میرسد حدود یکسوم کمتر از قبل از جنگ باشد.
رقابت فزاینده با دبی
عامل مهم دیگر، رشد سریع دبی به عنوان مرکز جهانی تجارت الماس است. این شهر در سالهای اخیر سرمایه گذاری زیادی برای جذب معاملهگران و شرکتهای الماس انجام داده و اکنون به یکی از مهمترین رقبای آنتورپ تبدیل شده است.
همزمان با این تغییرات، شرایط اقتصادی جهانی نیز باعث شده بسیاری از مردم کمتر برای کالاهای لوکس هزینه کنند؛ موضوعی که به کاهش تقاضا برای الماس طبیعی منجر شده است.
نشانههایی از بهبود در بازار
با وجود این چالشها، تاسیگنون همچنان نسبت به آینده خوشبین است. به گفته او، آمارهای اخیر نشان میدهد که بازار در آنتورپ بهتدریج در حال بهبود است.
او میگوید:
«هنوز نمیتوان از یک تغییر بزرگ صحبت کرد، اما طی چند ماه گذشته شاهد افزایش تدریجی معاملات بودهایم و اعتماد در بازار دوباره در حال شکل گیری است.»
آنتورپ همچنان بازیگر مهم جهانی
Koen Vandenbempt، استاد دانشکده اقتصاد و مدیریت در University of Antwerp و کارشناس صنعت الماس، نیز معتقد است آنتورپ همچنان نقش مهمی در بازار جهانی خواهد داشت.
به گفته او، افت شدید بازار در سالهای اخیر اکنون به مرحله ثبات رسیده است.
او توضیح میدهد:
«آنتورپ مزیتهای مهمی دارد؛ از جمله شفافیت در معاملات و امنیت حقوقی بالا. همین عوامل باعث میشود انجام تجارت در این شهر قابل اعتماد باشد.»
به باور او، آنتورپ همچنان یکی از بازیگران اصلی جهان باقی خواهد ماند، اما احتمالاً در جایگاه دوم بعد از دبی قرار خواهد گرفت.
تأثیر جنگ خاورمیانه بر بازار الماس
وندمپت همچنین معتقد است جنگهای اخیر در خاورمیانه نیز میتواند بر تجارت الماس تأثیر بگذارد.
او میگوید در کوتاهمدت این درگیریها باعث ایجاد عدماطمینان در بازار شده است. برخی مزایدههای الماس در دبی لغو شدهاند و برخی تاجران نیز در آنجا گرفتار شدهاند.
اگر این درگیریها طولانی شود، ممکن است مزایدههای بیشتری به آنتورپ منتقل شوند؛ موضوعی که میتواند به سود این شهر باشد.
صنعتی که بارها بحران را پشت سر گذاشته است
صنعت الماس آنتورپ در گذشته نیز بحرانهای زیادی را تجربه کرده است؛ از جمله بحران مالی سالهای ۲۰۰۷ و ۲۰۰۸ و همچنین دوران همهگیری کرونا.
Birgit Maene از شرکت مزایده الماس Bonas که مقر آن در آنتورپ قرار دارد، میگوید:
«در ۲۵ سالی که در این صنعت کار کردهام، دیدهام که بازار الماس شکوفا شده، دچار رکود شده و دوباره رشد کرده است.»
او معتقد است این صنعت بسیار انعطافپذیر است و توانایی بازگشت از بحرانها را دارد.
اهمیت اقتصادی صنعت الماس برای آنتورپ
صنعت الماس همچنان نقش مهمی در اقتصاد آنتورپ ایفا میکند.
طبق اعلام مرکز جهانی الماس آنتورپ:
• بیش از ۳۳۰۰ نفر بهطور مستقیم در این صنعت مشغول به کار هستند
• حدود ۱۴ هزار نفر بهطور غیرمستقیم از آن درآمد دارند
همچنین آنتورپ یکی از معدود مراکز جهان است که خریداران میتوانند در آن مستقیماً به الماسهای خام استخراجشده از معادن دسترسی پیدا کنند.
با وجود چالشهای جهانی، بسیاری از فعالان این صنعت همچنان معتقدند که آنتورپ با تکیه بر تجربه، زیرساختها و اعتماد بینالمللی خود میتواند جایگاه مهمی در بازار جهانی الماس حفظ کند.